Israrlı takip suç mu? Türk Ceza Kanunu'ndaki yeni suç ve başvuru yolları
Israrlı takip 2022'den beri Türk Ceza Kanunu'nda ayrı bir suç. Hangi davranışların bu suça girdiği, cezası, şikâyet süresi, uzlaştırmanın neden uygulanmadığı ve mağdurun 6284 sayılı Kanun kapsamındaki yeri.
Biri sizi kapınızda, iş yerinizin önünde bekliyorsa, engellediğiniz hâlde başka hesaplardan yazıyorsa ya da ortak tanıdıklar üzerinden size ulaşmaya çalışıyorsa, bu artık yalnızca rahatsız edici bir davranış değildir. Kısa cevap: evet, ısrarlı takip bir suçtur. 27 Mayıs 2022'de yürürlüğe giren değişiklikle Türk Ceza Kanunu'na 123/A maddesi olarak eklendi. Temel cezası altı aydan iki yıla kadar hapistir; soruşturma şikâyetle başlar ve bu suçta uzlaştırma yoluna gidilmez.
Hangi davranışlar ısrarlı takip sayılır?
Kanun suçu şöyle tanımlar: ısrarlı bir şekilde fiziken takip etmek ya da haberleşme ve iletişim araçlarını, bilişim sistemlerini veya üçüncü kişileri kullanarak temas kurmaya çalışmak suretiyle bir kimse üzerinde ciddi bir huzursuzluk oluşmasına ya da kendisinin veya yakınlarından birinin güvenliğinden endişe duymasına neden olmak.
Bu tanımda üç öğe birlikte aranır.
- Israr. Davranış tekrar eden, süregelen bir nitelik taşır. Kanun kaç kez ya da ne sıklıkla olması gerektiğine dair bir sayı vermez. Davranışın ısrar düzeyine varıp varmadığı, somut olayın bütününe bakılarak değerlendirilir.
- Takip ya da temas kurma çabası. Kanun dört yol sayar: kişiyi fiziken izlemek; telefon, mesaj gibi haberleşme araçları; bilişim sistemleri, yani bilgisayar, internet ve bunlar üzerinden çalışan uygulamalar; üçüncü kişiler, yani başkalarını aracı yapmak. Temasın kurulmuş olması şart değildir, kurmaya çalışmak yeterlidir.
- Sonuç. Bu davranışın kişide ciddi bir huzursuzluk ya da kendisi veya bir yakını için güvenlik endişesi yaratması gerekir. Endişenin yakınlarla ilgili olması da kanunun kapsamındadır.
Huzur ve sükûnu bozma suçundan farkı ne?
Türk Ceza Kanunu'nda ısrarlı takipten önce de var olan bir suç vardır: kişilerin huzur ve sükûnunu bozma (m. 123). Bu madde, sırf huzur ve sükûnu bozmak maksadıyla bir kimseye ısrarla telefon edilmesini, gürültü yapılmasını ya da aynı maksatla hukuka aykırı başka bir davranışta bulunulmasını cezalandırır. Bu suçta mağdurun şikâyeti üzerine üç aydan bir yıla kadar hapis cezası verilir.
İki maddenin lafzı yan yana konduğunda fark görülür. Huzur ve sükûnu bozma suçunda belirleyici olan failin maksadıdır. Israrlı takipte ise takip ya da temas kurma çabası ve bunun kişide yarattığı ciddi huzursuzluk ya da güvenlik endişesi öne çıkar. Bir olayın hangi maddeye girdiği, davranışın kendisine ve doğurduğu sonuca göre somut olayda değerlendirilir.
Israrlı takibin cezası ne, hangi hâllerde artar?
Temel ceza altı aydan iki yıla kadar hapistir. Kanun üç durumda cezayı artırır ve bu hâllerde faile bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir:
- Suçun çocuğa karşı, ayrılık kararı verilen eşe ya da boşandığı eşe karşı işlenmesi. Ayrılık kararı, evlilik sürerken mahkemenin eşlerin ayrı yaşamasına karar vermesidir.
- Takibin mağdurun okulunu, iş yerini ya da konutunu değiştirmesine veya okulunu ya da işini bırakmasına neden olması.
- Suçun, hakkında uzaklaştırma ya da konuta, okula veya iş yerine yaklaşmama tedbiri verilmiş bir kişi tarafından işlenmesi.
Bu liste kanunda sınırlı olarak sayılmıştır. İkinci bent, ısrarlı takibin kişinin hayatını ne ölçüde değiştirebildiğini kanunun da gördüğünü gösterir. Üçüncü bent ise verilmiş bir tedbir kararını dinlemeyen kişinin daha ağır bir cezayla karşılaşacağını söyler.
Şikâyet şart mı, süresi var mı?
Israrlı takip suçunun soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlıdır. Yani savcılık, mağdurun şikâyeti olmadan kendiliğinden soruşturma başlatamaz.
Şikâyet için süre vardır. Türk Ceza Kanunu'na göre şikâyete bağlı bir suçta şikâyet hakkı olan kişi, fiili ve failin kim olduğunu öğrendiği günden başlayarak altı ay içinde şikâyette bulunmazsa soruşturma ve kovuşturma yapılamaz. Bu süre, suçun zamanaşımını geçmemek koşuluyla işler.
Şikâyetten sonra vazgeçmek de mümkündür. Kanunda aksi yazılı olmadıkça, suçtan zarar görenin şikâyetinden vazgeçmesi davayı düşürür. Ancak hüküm kesinleştikten sonraki vazgeçme, cezanın infazına engel olmaz.
Uygulamada en çok takılınan nokta, yaşananların dağınık kalmasıdır. Israr, tek bir olaydan değil davranışların toplamından anlaşılır. Bu yüzden mesajların, arama kayıtlarının, ekran görüntülerinin ve karşılaşmaların tarihleriyle birlikte saklanması, ileride neyin ne zaman olduğunu göstermenin en somut yoludur.
Israrlı takipte uzlaşma var mı?
Hayır. Uzlaştırma, ceza davasına gitmeden önce şüpheli ile mağdurun bir uzlaştırmacı aracılığıyla anlaşmaya çalıştığı yoldur. Ceza Muhakemesi Kanunu m. 253, kural olarak şikâyete bağlı suçlarda uzlaştırma girişiminde bulunulmasını öngörür. Aynı madde ısrarlı takip suçunu bu kuralın dışında tutar: suç şikâyete bağlı olsa bile ısrarlı takipte uzlaştırma yoluna gidilemez.
Bunun pratik anlamı şudur: mağdur, failin karşısına bir uzlaştırma görüşmesi için çağrılmaz. Şikâyetten vazgeçme ise yukarıda anlatılan koşullarla mağdurun elinde kalır.
Israrlı takip mağduru 6284 sayılı Kanun'dan yararlanabilir mi?
Evet. 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesi Hakkında Kanun, şiddete uğrayan ya da uğrama tehlikesi bulunan kadınlar, çocuklar ve aile bireyleriyle birlikte tek taraflı ısrarlı takip mağduru olan kişileri de kapsar. Bu kapsam, ısrarlı takibin suç olarak tanımlanmasından önce de kanunda vardı. Ceza soruşturması kendi yolunda ilerlerken, mağdur bu Kanun'daki koruyucu ve önleyici tedbirlere de başvurabilir. Tedbirlerin neler olduğunu ve nasıl istendiğini sitedeki tedbir kararı yazısında ayrıca anlattım.
Kısaca
- Israrlı takip, Türk Ceza Kanunu m. 123/A'da düzenlenen ayrı bir suçtur ve 27 Mayıs 2022'den beri yürürlüktedir.
- Suç için ısrar, takip ya da temas kurma çabası ve kişide ciddi huzursuzluk veya güvenlik endişesi birlikte aranır.
- Temel ceza altı aydan iki yıla kadar hapistir; kanunda sayılan üç hâlde ceza bir yıldan üç yıla kadar hapse çıkar.
- Soruşturma şikâyete bağlıdır; şikâyet, fiil ve failin öğrenildiği günden başlayarak altı ay içinde yapılır.
- Bu suçta uzlaştırma yoluna gidilemez.
- Israrlı takip mağduru, 6284 sayılı Kanun'un koruma kapsamındadır.
Bu yazı genel çerçeveyi anlatır. Somut bir durumda yaşananların bu suça girip girmediği, davranışların tamamı ve kişi üzerindeki etkisi birlikte değerlendirilerek anlaşılır.
Yazı 19 Ekim 2026 tarihinde yürürlükte olan mevzuata göre hazırlanmıştır. Türkiye Barolar Birliği Reklam Yasağı Yönetmeliği çerçevesinde, yalnızca bilgilendirme amacıyla yayımlanır. Bu metin genel bilgilendirme amaçlı bir değerlendirme olup, somut olaya ilişkin hukuki danışmanlık niteliği taşımaz.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş ya da danışmanlık niteliği taşımaz. Anılan mevzuat yazının tarihindeki hâliyle esas alınmıştır. Somut durumunuz için avukatınıza danışın.